Mennictwo Władysława IV zapisało się monetą "grubą". Miało to związek z zakazem bicia drobnych nominałów, wprowadzonym w czasach Zygmunta III, a utrzymanym aż do początków panowania Jana II Kazimierza. W czasach tego króla bito więc monety talarowe i dukatowe, a jednymi z najpiękniejszych numizmatów z jego czasów są donatywy, w których produkcji przodował Gdańsk.
Pierwsze gdańskie donatywy Władysława powstały w latach 1634/35 i były utrzymane w ikonografii donatyw czasów Zygmunta III - z przedstawieniem władcy na awersie i kartusza herbowego na rewersie. Dopiero w roku 1644 zmieniono ich styl, umieszczając na rewersie panoramę miasta, co widzimy na niniejszym egzemplarzu.
Jest to donatywa z roku 1647 - dzieło wybitnego, gdańskiego medaliera Jana Höhna starszego. Bito je w trzech wagach: półtora, dwóch i trzech dukatów. Dziś te najcięższe należą do najrzadszych! Potwierdzają to notowania aukcyjne tych monet. To zaledwie druga donatywa trzydukatowa z 1647 roku, jaka wystąpiła na aukcjach w Polsce, gdzie pierwsza notowana była niemal 30 lat temu (WCN 11, st.III, w 1996 roku!).
To piękna moneta. Zachowana z nieobiegowym detalem, menniczym połyskiem powierzchni, jedynie z wadą rantu. Jej krążek wagi trzech dukatów pozwolił na głębokie bicie, z wyraźnie zaznaczonym obrzeżem i detalem, na którym możemy podziwiać szczegóły znakomicie wykonanego portretu króla, jak i bogatego w niuanse widoku miasta. Jak pisał o nim Jarosław Dutkowski: "Ukazywał on otoczone wałami i bastionami miasto. Wyeksponowano na nim większość znaczących budynków miejskich takich jak wieże Ratusza Głównego i Starego Miasta, hełm zdobiący bramę więzienną. Rozpoznawalne są wieże niemal wszystkich kościołów gdańskich...". Panoramę tę umieszczono pomiędzy herbem miasta utrzymywanym przez dwa lwy, a boskimi symbolami (świadczącymi o oddaniu się miasta pod Boską Opiekę).
Pierwszy raz w historii naszej firmy.
Awers:
popiersie króla w prawo, w koronie i zbroi dekorowanej plecionką i
nitami, orderem Złotego Runa i wyłożonym
koronkowym kołnierzem. W otoku:
VLAD IIII D G REX POL & SVEC M D L
RVS PRVS
Rewers: panorama miasta pomiędzy tarczą słoneczną z
promieniami (wewnątrz imię Boga po hebrajsku), a miejską tarczą trzymaną
przez lwy. Po bokach lwów data i inicjały G-R. W otoku:
EX
AURO SOLIDO CIVITAS GEDANENSIS FIERI F (kwiatek z poziomą gałązką).